سيد محمد على ايازى

75

مصحف امام على ( ع ) ( فارسى )

قرآن و يكى كردن مصاحف روى آورند . عثمان چنين كارى را درپيش گرفت و براى اينكه بتواند اين حركت را تثبيت بخشد و ضمانت اجرايى براى توحيد مصاحف فراهم كند ، مىبايست مصحفهاى ديگر را جمع آورى و نابود سازد ، لذا عثمان دستور داد تمام آن كتيبه‌ها ، نوشته‌ها ، استخوانها و سنگهاى نازك سپيد كه صحابه آورده بودند و آيات قرآنى را بر آنها نوشته بودند ، پاره پاره كنند يا بشويند يا بسوزانند تا ريشه نزاع و اختلاف به كلى از ميان برود و همهء مسلمانان يكپارچه به يك متن روى آورند . او دستور داد هر جا و نزد هر كسى مصحفى مخالف آنچه آنان جمع كرده‌اند ، يافته شود ، نابود سازند و مردم را به اطاعت از آن يك نسخه فرا خوانند . « 1 » گرچه هر قدر در از بين بردن ساير مصاحف تلاش مىشد ، كوشش دارندگان مصاحف در مقابله با اين تصميم براى حفظ مصاحف بيشتر مىشد ، تا جايى كه تا سالهاى سال بعد از اين ماجرا برخى مصاحف وجود داشت ، اما تدريجا همانها نيز نابود شدند و اثرى جز نام آنها باقى نماند . اما سرنوشت مصحف امام على چه شد ، آيا درست است كه به جز آنچه درروايات آمده كه در دست فرزندان خود امام بود ، در دست خاندان خويش دست به دست مىشد ، آيا آنچه ابن النديم گفته است كه اين مصحف نزد ابو يعلى از سادات حسنى ديدم كه به ارث برده « 2 » همانى است كه حضرت پس از فوت پيامبر گردآورى كرده يا مصحف ديگرى بوده كه بعدها امام آن را نوشته و دست به دست مىشده ، اين سخنى است كه بايد در بحث سرنوشت مصحف امام دنبال شود .

--> ( 1 ) - بخارى ، ج 3 / 226 ، باب جمع القرآن ، روايت انس بن مالك . ( 2 ) - ابن النديم ، الفهرست / 30 .